. Định Mức BOM & Routing
Trong sản xuất, "công thức nấu ăn" quyết định tất cả. Nếu bạn không khai báo chính xác hệ thống cần bao nhiêu nguyên liệu, đi qua máy móc nào, tốn bao nhiêu thời gian... thì hệ thống không thể tự động trừ kho, tính giá thành hay lên lịch cho công nhân được.
. Thay Đổi Kỹ Thuật & Phiên Bản BOM
Thay đổi kỹ thuật sản phẩm (Engineering Change Order - ECO) là quy trình kiểm soát nội bộ nghiêm ngặt nhằm phê duyệt, ghi vết và áp dụng các thay đổi liên quan đến cấu trúc sản phẩm (thay đổi linh kiện trong BOM) hoặc quy trình công nghệ (công đoạn chế tạo). Mục tiêu là đảm bảo tính nhất quán chất lượng sản phẩm, tối ưu vật tư thay thế và xử lý đúng giá trị kế toán của vật tư lỗi thời tồn kho.
. Kế Hoạch Sản Xuất & Nhu Cầu Vật Tư
Ác mộng lớn nhất của Giám đốc xưởng là việc dây chuyền đang chạy thì phải dừng lại vì... kho báo hết ốc vít. Ác mộng của phòng Mua hàng là không biết xưởng cần bao nhiêu vật tư để mua, mua dư thì đọng vốn, mua thiếu thì đình trệ.
. Lập Kế Hoạch Năng Lực Trạm Máy
Lập kế hoạch năng lực trạm máy và Điều độ sản xuất (Capacity Planning & Scheduling) là quy trình tính toán, sắp xếp lịch sản xuất của các Lệnh sản xuất dựa trên năng lực hoạt động thực tế (giờ chạy máy, ca kíp làm việc, ngày nghỉ) của từng trạm máy (Workstation). Mục tiêu là tối ưu hóa công suất, tránh tắc nghẽn cổ chai và tính toán chính xác chi phí vận hành máy phân bổ vào giá thành sản phẩm.
. Lệnh Sản Xuất & Chuyển Kho
Khi vật tư đã mua về đầy đủ, khâu tiếp theo là xuất nguyên liệu từ Kho chính giao cho Xưởng sản xuất. Nếu không có cơ chế chuyển kho rõ ràng, thất thoát sẽ xảy ra và kế toán không thể biết nguyên liệu hụt đi là do sản xuất hao hụt hay do ăn cắp.
. Thẻ Giao Việc Xưởng (Job Card)
Có Lệnh sản xuất (Work Order) là chưa đủ. Lệnh đó nói rằng "Hãy hàn 100 cái khung xe". Nhưng ai là người hàn? Hàn trên máy nào? Bắt đầu từ mấy giờ đến mấy giờ?
. Gia Công Ngoài (Subcontracting)
Trong chuỗi cung ứng hiện đại, rất hiếm công ty tự làm từ A đến Z. Bạn sản xuất ra chiếc Khung xe đạp bằng sắt, nhưng bạn không có Lò sơn tĩnh điện, bạn phải thuê một Xưởng A bên ngoài sơn giúp, và bạn cấp sẵn sơn cho họ.
. Phế Liệu & Sản Phẩm Phụ
Trong ngành chế biến gỗ, khi cưa một thân cây để lấy tấm gỗ làm bàn, bạn sẽ dư ra đầu mẩu gỗ nhỏ và mùn cưa. Mùn cưa có thể đem bán làm chất đốt thu tiền vớt vát lại. Nếu kế toán không biết cách hạch toán khoản thu hồi từ mùn cưa này để làm giảm giá thành của cái bàn, công ty sẽ tính sai giá vốn và nộp thuế oan.
. Hao Hụt & Phế Phẩm
Hao hụt tự nhiên và Thu hồi phế phẩm (Yield Loss & Scrap Management) là các nghiệp vụ quản lý lượng nguyên vật liệu biến động trong quá trình sản xuất. Cần phân biệt rõ lượng vật tư biến mất hoàn toàn không thể thu hồi (Yield Loss) và lượng vật tư dư thừa, phế liệu có thể thu hồi nhập kho (Scrap/By-products) để tính toán chính xác giá thành sản phẩm chính theo quy định kế toán.
0. Phân Bổ Chi Phí Chung
Chi phí nguyên liệu và nhân công trực tiếp rất dễ tính. Nhưng hóa đơn tiền điện 50 triệu/tháng, tiền thuê xưởng 100 triệu, và tiền lương của Quản đốc xưởng thì phân bổ thế nào cho 10.000 sản phẩm A và 5.000 sản phẩm B? Nếu không chia đều được số tiền này vào giá thành từng sản phẩm, báo cáo Lãi/Lỗ của doanh nghiệp sẽ bị sai lệch nghiêm trọng.
1. Tính Giá Thành Sản Phẩm
Trong sản xuất, câu hỏi ám ảnh Kế toán trưởng nhất là: "Vậy nguyên giá của 1 chiếc áo chúng ta vừa may xong là bao nhiêu?". Nếu kế toán tính sai giá thành, bộ phận Kinh doanh sẽ báo giá sai cho khách hàng, dẫn đến việc bán càng nhiều càng lỗ.